“Toen ik opgroeide, zag ik niet vaak iemand die op mij leek”
Naar Thailand met Pangina Heals
Op 2 augustus staat dragwereldster Pangina Heals op WorldPride, als onderdeel van de show We Are Them in Club Chrome. Pangina woont en werkt in Bangkok, als drag-moeder van de stad. Ze selecteerde haar favoriete plekken in The land of smiles. “Dat ik de enige Thaise queen ben die optreedt, betekent veel voor Thai en voor mensen van Aziatische afkomst.”
Je bent geboren en opgegroeid in Thailand. Als je aan thuis denkt, welke plek, geur of herinnering komt dan als eerste in je op?
“De geur van moo ping op Silom: die barbecuespiesjes met varkensvlees op de hoek van Saladaeng Road en Convent Road brengen me terug naar de tijd dat ik een baby dragqueen was en na mijn werk om twee uur ’s nachts in de rij stond bij deze beroemde streetfood-verkoper. Die geur roept de nostalgie op van het nachtleven, en van hoe het is om jong en gepassioneerd te zijn, van drag te houden en intussen het leven een beetje uit te vogelen.”
Veel mensen kennen Thailand vooral als vakantiebestemming. Wat zouden zij volgens jou moeten begrijpen van het dagelijks leven daar?
“Thailand is een bestemming waar je je eigen avontuur kiest. De meeste mensen denken dat het vooral een partybestemming is die je helemaal kan opslokken, en dat is het ook, maar veel mensen zouden verrast zijn door de plekken van rust en stilte waar je juist heel makkelijk in kunt wegzakken. Bangkok is druk en bruisend, en voor sommigen kan dat overweldigend zijn. Maar als je er woont, merk je dat de locals een balans vinden tussen de chaos en de rust.”
Welke plek in Bangkok voelt heel erg als “jij”, een plek waar je een vriend mee naartoe zou nemen als je wilde dat die jou beter begreep?
“House of Heals is de plek die echt authentiek mij is. HOH nodigt je uit in een jungle-disco-wonderland, een fantasie waarin je een wereld van verwondering en schoonheid binnenstapt en waarin het beste van Thailand wordt getoond. Niet alleen omdat de naam verwijst naar mijn dragpersona, maar ook omdat deze dragnachtclub precies is wat ik voor me zag voor iedereen die van performance houdt en een geweldige avond wil hebben in een veilige queer ruimte. Zelfs Dua Lipa heeft het genoemd als een van haar favoriete plekken ter wereld, en Lisa van Blackpink vierde er haar verjaardag. Mijn doel is dat mensen de kunst van drag beter begrijpen, zien hoeveel werk er in iedere performance zit, en voelen dat deze plek voor iedereen is.”
Waar ga je naartoe als je iets wilt eten dat écht troostrijk voelt? Niet chic, niet gepolijst, gewoon lekker en diep bevredigend.
“Ik ben dol op ม๊ากะเเนน, oftewel Ma Ka Nan Kitchen, wat “Nan en haar moeders keuken” betekent. Dit eettentje van moeder en dochter is heel no-frills en draait volledig om eten, gewoon aan de kant van de weg, waar je kunt kiezen wat je over je rijst wilt. Ze hebben er เเกงขี้เหล็ก (Kaeng Khilek: een rode curry met varkensvlees, vis en jonge bladeren van de Cassiaboom) die je niet vaak ziet – die is voor mij echt een must. Ik ga er altijd terug na een lange tour in het buitenland.”
Wat is je favoriete plek in Thailand voor een geweldige avond uit?
“Bangkok heeft zoveel opties dat het onmogelijk is om er maar één te kiezen, dus ik zou een barhop-ervaring aanraden op de wereldberoemde Silom Strip. Begin met een kiki met vrienden bij Gen Wine, de pas geopende wijnbar met livemuziek, om rustig in de avond te komen. Neem daarna een tuktuk naar House of Heals voor de dragshows en om het feest echt te laten beginnen. Houd vervolgens een taxi aan naar EDT voor een showershow-ervaring, maar dan elevated, met top-gogo boys en een unieke water- en lichtshow. Daarna is het tijd om te dansen, dus loop door naar BEEF, waar je het beste mannenvlees ontmoet, met de beste dj’s, en de rest van de nacht wegdanst. En als dat nog niet genoeg voor je is, loop je door naar Boy Camp voor een afterhours waar je je verlangens kunt verkennen.”
Zijn er queer bars, clubs, dragavonden of performanceplekken in Thailand die bezoekers volgens jou moeten meemaken?
“House of Heals voor een high-end dragervaring, Silversand voor beer garden-vibes, mensen kijken en dragshows, EDT als showershowbar, Horn voor techno, EDM en apocalyptische Berlin-vibes, Gen Wine voor stijlvolle livemuziek en qualitytime met vrienden, Beef voor voluit dansen en mensen ontmoeten op steroïden, en Boycamp als men-only afterhours. Knipoog, knipoog.”
Als vrienden uit het buitenland op bezoek komen, wat is dan één ding dat je ze altijd laat doen, ook als ze denken dat ze te moe, te jetlagged of te vol zitten?
“Een wandeling maken in Suan Lumpini Park. Die zon helpt je om aan de tijdzone te wennen, en je ziet er gigantische Thaise varanen rondlopen. Het is een soort Jurassic Park-avontuur dat heel specifiek bij Bangkok hoort. En neem ook een wereldberoemde Thaise massage, want die is hier ongelooflijk goedkoop en geweldig. Nergens anders ter wereld krijg je een massage van een uur voor 250 baht.”
Waar shop je graag in Thailand? Dat kan fashion zijn, beauty, vintage, markten, design, alles waarvan je inner diva gaat wijzen en gillen.
“Voor drag ga ik naar Watergate Pavilion, dat ik de Diagon Alley van drag noem. Het is de droom van iedere dragqueen in één gebouw: pruiken, supplies en kostuums, allemaal voor een heel lage prijs. Veel mensen verkopen deze kostuums in het buitenland met een opslag van 400 procent, maar als je rechtstreeks naar de bron gaat, betaal je maar een fractie. Ik heb Courtney Act, Derrick Barry en Marina Summers er al eens mee naartoe genomen, en die gingen helemaal stuk.”
Is er een Thaise designer, artiest, dragperformer of creatieve scene waarvan je zou willen dat meer mensen buiten Thailand die kenden?
“Ik ben dol op de verfijnde high-end sieraden van Sarran, die Lisa van Blackpink ook heeft gedragen in haar videoclip. Voor speelse, modieuze daywear hou ik van Matter Makers en Leisure Projects. En de jasjes en pakken van Dry Clean Only zijn wereldberoemd, omdat Rihanna en Beyoncé ze hebben gedragen.”
Thailand heeft wereldwijd het imago van schoonheid, nachtleven en gastvrijheid. Maar hoe is queer Thailand van binnenuit?
“We hebben belangrijke vooruitgang geboekt op het gebied van lhbtiqa+-rechten, en pas vorig jaar is huwelijksgelijkheid gelegaliseerd. Dat is een goede stap in de richting die we op willen, maar op sommige punten lopen we nog steeds achter. Wettelijke gendererkenning blijft bijvoorbeeld beperkt, waardoor trans vrouwen in officiële documenten nog steeds als man worden geregistreerd, en hetzelfde geldt voor trans mannen. Thailand heeft ook nog geen brede anti-discriminatiewetgeving op de werkvloer waarin seksuele oriëntatie en genderidentiteit expliciet worden genoemd voor alle aspecten van werk. Sommige lhbtiqa+-personen, vooral trans personen, melden nog steeds discriminatie bij sollicitaties, promoties en op de werkvloer.”
Welk advies zou je queer reizigers geven die voor het eerst naar Thailand gaan?
“Het is een relatief veilige bestemming, maar je moet wel vooraf je huiswerk doen. Er zijn culturele verschillen en er is een lokale code van respect die we belangrijk vinden en hooghouden. Er komen ook bepaalde scams voor, dus ik zou dingen vooraf checken voordat je bepaalde excursies boekt. Maar verder: geniet ervan.”
Zijn er plekken in Thailand buiten Bangkok die lhbtiqa+-reizigers absoluut niet mogen overslaan?
“Samed, dat bekendstaat als het Fire Island van Thailand. Het ligt relatief dichtbij Bangkok en Samet staat bekend als het gay island. De slogan van het eiland is: “เสม็ดเสดทุกราย”, wat betekent: iedereen die naar Samed komt, komt klaar.”
Wat begrijpen toeristen vaak verkeerd over Thailand, of specifiek over de Thaise queer cultuur?
“Er hangt veel stigma rond de ladyboy-cultuur en de link die daarbij vaak wordt gelegd met sekswerk. Ten eerste: loop niet naar een trans vrouw toe om haar ‘ladyboy’ te noemen, want dat kan ontzettend beledigend overkomen. De term wordt binnen de gemeenschap gebruikt en moet niet zomaar door iedereen worden gebruikt om iemand aan te spreken. Ten tweede: ga er niet van uit dat iedere trans vrouw sekswerker is. Trans vrouwen werken in bijna iedere sector van de arbeidsmarkt – het is goed om dat te begrijpen.”
Je komt naar Amsterdam tijdens WorldPride. Wat betekent het voor jou om in die setting queer fans van over de hele wereld te ontmoeten?
“Ik krijg een enorme golf van opwinding als ik eraan denk, want representatie is zo belangrijk. Dat ik de enige Thaise queen ben die optreedt, betekent veel voor Thai en voor mensen van Aziatische afkomst. Toen ik opgroeide, zag ik niet vaak iemand die op mij leek in de mainstream media. We zien onze plek in de wereld als we iemand ruimte zien innemen die op ons lijkt. Dat ik dat nu kan doorgeven, is een eer.”
Tot slot: als iemand maar 24 uur had in jouw Thailand, waar zou je diegene dan naartoe sturen, van ontbijt tot nachtelijke chaos?
“Ik zou ze meenemen naar Luka voor ontbijt, vanwege de geweldige koffie en het gezonde, stevige ontbijt in een intieme, hondvriendelijke sfeer. Voor de nachtelijke chaos zou ik ze meenemen naar Silom, en dan mogen ze hun eigen avontuur kiezen.”
Meer info: toerisme-thailand.nl, melkweg.nl/clubchrome