Opera, flamenco en theater: dat is de nieuwe voorstelling CARMEN (must die)
Giovanni Brand rekent af met anderhalve eeuw Roma-vijandig operacliché
Voor de liefhebbers van opera én de haters is er nu een nieuwe versie van Bizets opera Carmen. Onder de naam CARMEN (must die) is voor het eerst een Roma-acteur die Carmen speelt en met humor, lef en muzikaal vuur een dikke streep zet door het clichébeeld van de Roma dat al anderhalve eeuw volle zalen trekt.
Een nieuwe Carmen staat op: die van Giovanni Brand. In CARMEN (must die) fileert Brand met een flinke dosis humor, lef en muzikaal vuur Bizets Roma-vijandige opera, die al anderhalve eeuw volle zalen trekt. Brand maakt een geheel nieuwe voorstelling en zet een dikke streep door het clichébeeld van het onvoorspelbare, vurige, lustvolle en gevaarlijke volk dat Bizet groot maakte.
achtergrond
Bizets beroemde opera Carmen, gebaseerd op Mérimées boek, is geschreven vanuit een elitair perspectief dat neerkeek op het Roma-volk. In zowel boek als opera worden Roma neergezet als beesten, duivels en gevaarlijke verleidsters. Door Carmen bijna magische en demonische eigenschappen toe te schrijven ontmenselijkte Mérimée haar — waardoor haar moord aan het einde vaak als gerechtvaardigd werd gezien.
Carmen is bovendien een van de weinige vrouwelijke rollen in de theatergeschiedenis met een Roma- of Sinti-achtergrond. Door het gebrek aan andere representatie kon dit fictieve, problematische personage 150 jaar lang uitgroeien tot hét gezicht van een heel volk, met alle schadelijke stereotypen van dien.
nieuwe kijk op carmen
CARMEN (must die) is een explosieve, interdisciplinaire voorstelling voor operaliefhebbers, cultuursceptici, jongeren die het werk van Giovanni Brand kennen en iedereen die wil weten wat er gebeurt als een klassieker wordt teruggepakt door degene over wie hij gaat.
In CARMEN (must die) volgen we Dimitri, die als eerste Roma-acteur de rol van Carmen speelt. Tijdens de repetities ontdekt hij al snel dat hij niet alleen de rol van Carmen vertolkt, maar zelf ook gevangen zit in het stereotype beeld van het Roma-volk. In een slapstickachtige tour de force van scènes voert hij een gevecht dat de diversiteitsdiscussie tegelijk op de (flamenco)hak neemt en op scherp zet.
CARMEN (must die) is een interdisciplinaire botsing van opera, flamenco en theater van werelden waarin originele aria’s frontaal botsen met flamenco en waar humor schuurt langs pijn.
over de makers
CARMEN (must die) is geschreven door Giovanni Brand en geregisseerd door Lynn Schutter, met choreografie van Conchi Maya en dramaturgie van Liet Lenshoek.
Op de vloer staan Janneke Remmers, Matthijs Jansen, Christopher Hatton, Samuel Reurekas, Clarice Franco en Giovanni Brand zelf.
De voorstelling is een coproductie van No Mad Is Me, Giovanni Brand en DOX, dat al meer dan twintig jaar gedurfd, muzikaal theater maakt met en voor jongeren, waarin urgente maatschappelijke thema's centraal staan. No Mad Is Me is het artistieke platform van Giovanni Brand, gericht op het maken van interdisciplinair werk waarin muziek, theater en actuele identiteitsvraagstukken samenkomen.
speeldata
Op zondag 4 oktober is de try-out in Stadsschouwburg Utrecht, op maandag 5 oktober volgt de première op dezelfde locatie. Daarna gaat de voorstelling het land door, met speeldata in Haarlem, Den Haag, Amsterdam en verder. De volledige, actuele speellijst vind je hier.
documentaire
Giovanni Brand is tijdens het maakproces van de voorstelling gevolgd. Het is een productie van prospektor en geregisseerd door Laura Stek, gemaakt voor de NTR. Op 26 september is deze documentaire in première gegaan tijdens het Internationaal Filmfestival. Op 5 oktober, de avond van de première van CARMEN (must die) in Stadsschouwburg Utrecht, is de docu te zien bij de NPO, in het Uur vd Wolf op NPO 2 om 22.45 uur.